Skala CHA2DS2-VASc oceny ryzyka udaru mózgu w migotaniu przedsionków
Oblicza ryzyko udaru mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków.
UdostępniaCel
Pomaga w długoterminowej stratyfikacji ryzyka udaru mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków.
Skala CHA2DS2-VASc jest jednym z kilku schematów stratyfikacji ryzyka, które pomagają określić roczne ryzyko zdarzenia zakrzepowo-zatorowego (ZZ) u pacjenta z niezastawkowym migotaniem przedsionków (AF) niepoddanego leczeniu przeciwzakrzepowemu.
Skala CHA2DS2-VASc, podobnie jak inne schematy stratyfikacji ryzyka, może służyć do orientacyjnej oceny ryzyka zdarzenia zakrzepowo-zatorowego (ZZ) u pacjenta.
Pochodzenie
Skala CHA2DS2-VASc (Birmingham 2009) została opracowana po zidentyfikowaniu dodatkowych czynników ryzyka udaru mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków.
Badanie walidacyjne objęło 1084 pacjentów z niezastawkowym AF, niestosujących leczenia przeciwzakrzepowego, w wieku powyżej 18 lat, z AF rozpoznanym w EKG lub badaniu Holtera w warunkach ambulatoryjnych i szpitalnych w 182 szpitalach w 35 krajach w latach 2003–2004, u których w bazie danych Euro Heart Survey znany był status zakrzepowo-zatorowy po 1 roku.
Zastosowanym punktem końcowym był udar mózgu lub inne zdarzenie zakrzepowo-zatorowe.
Wykorzystano wcześniej opracowany schemat Birmingham 2009 pod akronimem CHA2DS2-VASc.
Badanie wykazało, że wraz ze wzrostem wyniku w skali CHA2DS2-VASc zwiększała się częstość zdarzeń zakrzepowo-zatorowych w ciągu 1 roku u pacjentów z niezastawkowym AF niepoddanych leczeniu przeciwzakrzepowemu.
Wynik 0 uznano za niskie ryzyko zdarzeń ZZ (w kohorcie nie odnotowano żadnego po roku), wynik 1 za ryzyko pośrednie (częstość 0,6% po 1 roku), a wynik powyżej 1 za wysokie ryzyko (częstość 3% po 1 roku).
Należy pamiętać, że:
31% pacjentów z pierwotnej grupy badanej zostało utraconych z obserwacji po roku i dlatego nie uwzględniono ich w analizie. U tych pacjentów mogły wystąpić zdarzenia zakrzepowo-zatorowe, które spowodowały utratę z obserwacji.
Nie stwierdzono istotnej statystycznie różnicy między schematami stratyfikacji ryzyka CHA2DS2-VASc i CHADS₂ w przewidywaniu zdarzeń ZZ.
Żaden z uwzględnionych pacjentów nie otrzymywał leczenia przeciwzakrzepowego. Osoby szczególnie wysokiego ryzyka zdarzenia ZZ mogły być już leczone przeciwzakrzepowo przez lekarza POZ, co potencjalnie zniekształca częstość zdarzeń ZZ.
Kolejne badanie oceniające skuteczność skali CHA2DS2-VASc w przewidywaniu zdarzeń ZZ u pacjentów leczonych przeciwzakrzepowo wskazało również chorobę wieńcową (CAD) i palenie tytoniu jako potencjalne dodatkowe czynniki ryzyka ZZ w tej podgrupie pacjentów. Badanie to nie wykazało jednak różnicy statystycznej w zdolnościach predykcyjnych i stratyfikacji ryzyka poszczególnych skal.
WZÓR
Suma wybranych punktów:
Kryteria | Punkty | |
|---|---|---|
Wiek | <65 lat | 0 |
65-74 lata | +1 | |
≥75 lat | +2 | |
Płeć | Mężczyzna | 0 |
Kobieta | +1 | |
Zastoinowa niewydolność serca w wywiadzie | +1 | |
Nadciśnienie tętnicze w wywiadzie | +1 | |
Udar/TIA/choroba zakrzepowo-zatorowa w wywiadzie | +2 | |
Choroba naczyniowa w wywiadzie (przebyty zawał serca, choroba tętnic obwodowych lub blaszka miażdżycowa w aorcie) | +1 | |
Cukrzyca w wywiadzie | +1 |
DANE I LICZBY
Interpretacja:
Wynik w skali CHA₂DS₂-VASc | Ryzyko udaru niedokrwiennego | Ryzyko udaru/TIA/zatorowości systemowej |
0 | 0,2% | 0,3% |
1 | 0,6% | 0,9% |
2 | 2,2% | 2,9% |
3 | 3,2% | 4,6% |
4 | 4,8% | 6,7% |
5 | 7,2% | 10,0% |
6 | 9,7% | 13,6% |
7 | 11,2% | 15,7% |
8 | 10,8% | 15,2% |
9 | 12,2% | 17,4% |
Na podstawie Friberg 2012. Należy zwrócić uwagę na paradoksalny spadek ryzyka między 7 a 8 punktami; odzwierciedla to wyniki opublikowane w badaniu, jednak ogólnie należy zakładać rosnące ryzyko wraz ze wzrostem wyniku.
Wszystkie pytania i możliwe wyniki
PytaniaTytuł niewidoczny
Wiek
Select one option:
- < 65
- 65 - 74
- ≥ 75
Płeć
Select one option:
- Kobieta
- Mężczyzna
Zastoinowa niewydolność serca (CHF) w wywiadzie
Select one option:
- Nie
- Tak
Nadciśnienie tętnicze w wywiadzie
Select one option:
- Nie
- Tak
Udar/TIA/choroba zakrzepowo-zatorowa w wywiadzie
Select one option:
- Nie
- Tak
Choroba naczyniowa w wywiadzie (przebyty zawał serca, choroba tętnic obwodowych lub blaszka miażdżycowa w aorcie)
Select one option:
- Nie
- Tak
Cukrzyca w wywiadzie
Select one option:
- Nie
- Tak
Możliwe wyniki
1 punkt (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 2,2% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 2,9% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
3 punkty (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 3,2% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 4,6% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
0 punktów (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 0,2% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 0,3% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
7 punktów (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 11,2% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 15,7% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
4 punkty (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 4,8% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 6,7% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
6 punktów (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 9,7% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 13,6% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
9 punktów (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 12,2% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 17,4% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
8 punktów (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 10,8% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 15,2% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Zdajemy sobie sprawę, że wynik 8 punktów wykazał niższe ryzyko niż 7 punktów; takie były wyniki badania, jednak oczywiście należy przyjąć, że wszystkie wyniki ≥7 wiążą się z ryzykiem >10%.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
5 punktów (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 7,2% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 10,0% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
2 punkty (z 9)
Ryzyko udaru wynosiło 2,2% rocznie u >90 000 pacjentów (szwedzkie badanie kohortowe dotyczące migotania przedsionków) oraz 2,9% ryzyka udaru/TIA/zatorowości systemowej.
Jedno z zaleceń sugeruje, że wynik 0 u mężczyzn lub 1 u kobiet (brak klinicznych czynników ryzyka) oznacza ryzyko „niskie” i może nie wymagać leczenia przeciwzakrzepowego; wynik 1 u mężczyzn lub 2 u kobiet oznacza ryzyko „niskie do umiarkowanego” i należy rozważyć leczenie przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe; a wynik ≥2 u mężczyzn lub ≥3 u kobiet oznacza ryzyko „umiarkowane do wysokiego” i w takim przypadku pacjent powinien być kandydatem do leczenia przeciwzakrzepowego.
Cytowanie
Van Gelder IC, Rienstra M, Bunting KV, et al. "2024 ESC Guidelines for the management of atrial fibrillation developed in collaboration with the European Association for Cardio-Thoracic Surgery (EACTS)." Eur Heart J. 2024;45(36):3314-3414.
Literatura
Refining clinical risk stratification for predicting stroke and thromboembolism in atrial fibrillation using a novel risk factor-based approach: the euro heart survey on atrial fibrillation
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19762550/CHADS₂, CHA₂S₂DS₂-VASc, and long-term stroke outcome in patients without atrial fibrillation
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23408865/Evaluation of risk stratification schemes for ischaemic stroke and bleeding in 182 678 patients with atrial fibrillation: the Swedish Atrial Fibrillation cohort study
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22246443/
- Autor
European Society of Cardiology (ESC) Guidelines Task Force:Chair, Isabelle C. Van Gelder, MD, PhD
- Udostępnia
Anticoagulation Forum
- Główny współpracownik
Dr. Darreen Triller, PharmDPharmacist, Senior Director of Strategic Initiatives, AC Forum
- Współpracownik · Recenzent
Jennifer Glen, DNP, FNP-BCEVAL Health, Chief Medical Officer EVAL Foundation
- Współpracownik
Tim MichalskiCEOEVAL Foundation